Een teek? Pak ‘m beet 

Een tekenbeet is meestal onschuldig, maar kán u ziek maken als de teek langer
dan 24 uur op uw huid zit. Geef de teek dus geen kans. Een tekencontrole na een
uitstapje in de natuur is een kleine moeite. Heeft een teek u toch te pakken, dan
kunt u hem eenvoudig zelf verwijderen.
 
Teken en de ziekte van Lyme
Wie in de natuur komt, kan een tekenbeet oplopen. Meestal is zo’n beet
onschuldig, maar een teek kán de ziekte van Lyme overbrengen. Dat is een ziekte
die ernstige gevolgen kan hebben. Bescherming is dus verstandig. Door uw
lichaam - en eventueel dat van anderen - op teken te controleren, kunt u een teek
snel verwijderen. Als dat binnen 24 uur na de beet gebeurt, is de kans op de
ziekte van Lyme bijna nul. U hoeft alleen naar de huisarts als u klachten krijgt.
De ziekte van Lyme is meestal goed te behandelen met antibiotica.
  
Eenvoudige maatregelen
    Vermijd contact met struikgewas en hoog gras. Blijf zoveel mogelijk op de
      paden en bedek uw huid goed.
      Draag bijvoorbeeld dichte schoenen, lange mouwen en een lange broek en
      stop uw broekspijpen in uw sokken.
    Teken kruipen vaak op het hoofd van een kind. Laat kinderen een pet dragen
      als extra bescherming.
    Gaat u naar een gebied waar veel teken voorkomen, dan kunt u uw huid en
      die van
      kinderen insmeren met insectenwerend middel. Volwassenen kunnen
      middelen met maximaal 50% DEET gebruiken, kinderen met maximaal 20%.
      Lees de aanwijzingen op de verpakking.
    Controleer altijd uw kleding en lichaam op teken als u op plekken
      bent geweest waar teken kunnen voorkomen.
 
Wat te doen bij een tekenbeet
Verwijder de teek binnen 24 uur. De kans op besmetting is dan vrijwel
uitgesloten. Neem een pincet waarmee u de teek goed kunt vastpakken,
bijvoorbeeld een puntig pincet of speciaal tekenpincet .
    Pak de teek zo dicht mogelijk bij de huid vast en trek de teek voorzichtig uit
      de huid. Druk de teek hierbij niet plat. Een achterblijvend stukje van de
      monddelen van de teek kan geen kwaad; het verdwijnt vanzelf uit het wondje.
    Ontsmet het wondje met 70% alcohol, jodiumtinctuur of -zalf.
    Noteer de datum in uw agenda; bij eventuele ziekteverschijnselen zal de
      huisarts hier naar vragen.
    Let tot 3 maanden na de beet op ziekteverschijnselen, bijvoorbeeld
      griepachtige klachten.
wpc4df6fe9.png
Wat zijn teken?
Teken zijn spinachtige beestjes van 1 tot 3 millimeter doorsnede, die leven van
het bloed van mensen en dieren. Ze komen voor in bossen, duinen, heidegebieden,
weilanden, parken en tuinen in het hele land. Het liefst zitten ze in struiken en
grassen tot ongeveer anderhalve meter boven de grond.
Van daaruit klimmen ze op de huid of kleren
van voorbijgangers. Ze gaan op zoek naar
een warm en vochtig plekje, bijvoorbeeld
achter de oren, in de liezen, knieholtes of
oksels. Bij kinderen zijn teken vaak op het
hoofd te vinden: bij de haargrens en achter
de oren. Teken bijten zich vast in de huid en zuigen zich vol met bloed. Meestal
merkt u daar niks van. Een teek kan uren tot zelfs dagen op uw huid zitten zonder
dat het opvalt. Teken komen het hele jaar voor. Ze worden actief zodra de
temperatuur boven de 8 graden stijgt.
wpb4102e14.png
Hoe kan een teek iemand ziek maken?
Teken kunnen u alleen ziek maken als ze zelf besmet zijn met een bacterie die een
ziekte kan veroorzaken, én als ze voldoende lang hebben vastgezeten in de huid.
In Nederland dragen teken vooral de Borreliabacterie bij zich. Als de teek langer
dan 24 uur op uw lichaam zit kan die bacterie in uw lichaam terechtkomen.
De meeste mensen worden niet ziek na een tekenbeet. Toch kwamen in 2005 in
Nederland 17.000 mensen bij de huisarts vanwege de ziekte van Lyme.
Goed op teken controleren is dus belangrijk.
De ziekte van Lyme
De ziekte van Lyme begint meestal met een rode, ringvormige uitslag van meer
dan 5 centimeter doorsnee op de plaats waar een teek heeft gebeten. U kunt ook
griepachtige klachten krijgen als hoofdpijn, koorts of gewrichtspijn.
Soms verdwijnen de verschijnselen spontaan. In een later stadium kunnen echter
ernstigere verschijnselen ontstaan: verlamde gezichtsspieren, heftige pijn aan een
arm of been, dubbelzien, krachtsverlies in uw benen, pijnlijke of gezwollen
gewrichten of een neiging tot flauwvallen. Als de ziekte van Lyme niet op tijd is
ontdekt, kan iemand chronische huidaandoeningen of ernstige gewrichtsklachten
krijgen. Mensen kunnen elkaar niet met deze ziekte besmetten. Ook het
verwijderen van een teek bij een (huis-)dier geeft geen besmettingsgevaar.
Naar de huisarts
De meeste mensen krijgen helemaal geen klachten. Ook
als er een klein, rood plekje ontstaat op de huid rond de
beet hoeft u zich geen zorgen te maken. Dat is een reactie
op de beet zelf. U hoeft pas naar de huisarts te gaan als u
een ringvormige rode uitslag rond de plaats van de beet
heeft, die groter wordt dan 5 centimeter. Let ook op
ziekteverschijnselen, bijvoorbeeld griepachtige klachten.
wp0c37ffbd.png
Wat moet ik in het buitenland doen na een tekenbeet?
In het buitenland kunnen teken ook andere ziekten dan de ziekte van Lyme
overbrengen. Verwijder ook in het buitenland een teek snel - binnen 24 uur - en
op de juiste manier.
Noteer vervolgens de volgende gegevens:
·     de datum van de tekenbeet;
·     de plek van de tekenbeet op het lichaam;
·     het land en gebied waar u de tekenbeet hebt opgelopen.
Meld deze gegevens aan uw huisarts als u in de 3 maanden na de beet
gezondheidsklachten krijgt.
Bekijk de informatie in de GGD Infobank over Teken en de ziekte van Lyme.
 
Voor meer informatie kunt u contact opnemen met de GGD Hart voor Brabant via
tel. 073-640 40 74, of bij de huisarts die op dat moment dienst heeft.